५ करोडको लिफ्ट आयोजना सुरू, बसाइँसराइ राेकिने अपेक्षा

सुर्खेत । सुर्खेतको चौकुने गाउँपालिका–५ स्थित रेक्चा गाउँ, जहाँ वर्षौँदेखि खानेपानीको चरम अभावले गर्दा बस्ती नै रित्तिने क्रम जारी थियो, त्यहाँ अब नयाँ आशा पलाएको छ। बेलायतका पूर्वगोरखा सैनिकहरूको संस्था ‘कादुरी एग्रिकल्चरल एसोसिएसन’ को करिब ५ करोड रुपैयाँको आर्थिक तथा प्राविधिक सहयोगमा खारगाडीस्थित तुसारेपानी खोलाको मुहानबाट पानी ल्याउने काम तीव्र गतिमा अघि बढेको छ। आगामी असार १५ गतेभित्र निर्माण कार्य सम्पन्न गरी साउनदेखि घर-घरमा पानी वितरण गर्ने लक्ष्य राखिएको छ। यस आयोजनाले पानीकै अभावमा थातथलो छाड्न बाध्य स्थानीयलाई आफ्नै गाउँमा अडिने आधार दिएको छ।

डबल लिफ्ट प्रविधि र ट्याङ्की निर्माणको चटारो

भौगोलिक विकटताका कारण यो आयोजनामा ‘डबल लिफ्ट’ प्रविधि प्रयोग गरिँदैछ। वडा सदस्य समेत रहनुभएका स्थानीय तपेन्द्रबहादुर बुढाक्षेत्रीका अनुसार मुहानबाट २५ हजार लिटरका दुई वटा ट्याङ्कीमा पानी लिफ्ट गरिनेछ भने गाउँको अग्लो डाँडामा ५० हजार लिटर र थप २५ हजार लिटरका ट्याङ्कीहरू निर्माण भइरहेका छन्। हाल ट्याङ्कीको बेसमेन्ट र सोलिङको काम अन्तिम चरणमा पुगेको छ। यसअघि गत फागुनमा ९० मिटर गहिरो डिप बोरिङ खन्दा पनि पानी नभेटिएपछि निराश बनेका स्थानीयका लागि यो सतहको मुहान (तुसारेपानी) एउटा अन्तिम विकल्प र वरदान सावित भएको छ।

बसाइँसराइको घाउ: ५ वर्षमा ५० परिवारले छाडे गाउँ

खानेपानीको अभाव रेक्चाका लागि केवल असुविधा मात्र नभई एउटा सामाजिक संकट बनेको थियो। विगत पाँच वर्षमा मात्रै पानीकै खोजीमा यस गाउँका ५० भन्दा बढी घरधुरी अन्यत्र बसाइँ सरिसकेका छन्। त्रिपालाबाट २० र खेलेबाट १० परिवार विस्थापित हुनु यसको ज्वलन्त उदाहरण हो। हाल ६०–६५ घरधुरी बाँकी रहेको यस गाउँमा खडेरीका बेला एउटा इनारको भरमा प्रति परिवार दैनिक केवल ६० लिटर पानीमा चित्त बुझाउनुपर्ने बाध्यता छ। “गाउँमा पानी आएपछि अब बसाइँ सर्ने क्रम रोकिनेछ,” बुढाक्षेत्रीको यो भनाइले रेक्चाबासीको दशकौँ लामो तिर्खा र पीडालाई प्रतिविम्बित गर्दछ। मुहानसम्म पुग्ने बाटो नभएकाले स्थानीयले कच्ची सडक निर्माणका लागि गाउँपालिकासँग विशेष माग समेत गरेका छन्।